BİST

0,00

%0,00

Dolar

0,00

%0,00

Euro

0,00

%0,00

Altın

0,00

%0,00

Gündem
Eğitimle Yukarı Doğru Hareketliliğin Sonu Mu?
28.08.2019 11:40
“Her şey ben yaşarken oldu, bunu bilsin insanlar / ben yaşarken koptu tufan” (İ. Özel).
Son yarım asırda eğitilmiş insana verilen önemdeki değişimi şairin dediği gibi yaşarken gözlemledim. Eğitimde yavaşça bir tufan koptu.

Bilimsel verileri yazımın sonunda paylaşmak üzere öncelikle hayatın içinden bazı anekdotları paylaşacağım:

1980’lerin başı…

Bavulum elimde üniversite eğitimi için Erzurum’a giden otobüse binmek için terminale geldiğimde terminalde görevli Yusuf Amca birazda ironi ile “Çabuk çay söyleyin bu gençler büyük adam olacak!” diye yüksek sesle bağırmıştı…

Gerçekten de ilçemizdeki 1970 yılında açılan tek lisede okuyanlar arasından üniversiteye devam ederek vali, rektör, mühendis, yüksek yargı mensubu çıkmıştı…
Üniversite eğitimi almak için yollara düştüğümde babam merhum Halil İbrahim Güvenç, “Oğlum altın bileziği koluna tak da gel” demişti. Benim üniversiteye başladığım o yıllarda ilçemizdeki bürokraside görev yapanlar arasında üniversite mezunu olanlar azınlıktaydı.. Küçüklüğümüzün geçtiği o yıllarda ((1970’ler) ilçedeki müdürlerin çoğu ilkokul veya ortaokul; öğretmenler lise mezunu idi. Örneğin Tarım İlçe Müdürlüğüne bir teknisyen bakıyordu O yıllarda bırakın üniversite mezununu lise mezunu olmak işe girmek için önemli bir özellikti.

İyi bir eğitimde işe girmek, toplumsal statü kazanmak ve üst tabakaya (sınıf)geçmekte önemli bir araçtır. Sosyologların şu ifadesi dikkat çekicidir: “Eğitim yukarı doğru hareketlilikte kestirme bir yoldur. Aşağı doğru Hareketlilik bir felaket olarak nitelendirilir ( Sosyolojiye Giriş, M. Tezcan, S. 101).

Biraz daha eşit olmak…

İnsanların eşit olduğu yönünde açıklamaları çok sık duyarız. Hatta toplumumuzda sınıf/tabaka ayrımının olmadığı iddia edilir. Bunların ne kadar doğru ne kadar yanlış olduğunu değerlendirmeden sosyal statü, sınıf ve tabakanın her toplumda önemli olduğuna dikkat çekmek isterim.

Statü Fransızca kökenli olup bir kimsenin bir toplum içindeki durumunu yansıtmaktadır. Merhum Babam “altın bilezik” derken belki de mezuniyet sonrası benim bir üst statü kazanacağımı düşünüyordu. O yıllarda ziraat fakültesi mezunlarını bakanlık birkaç ay içerisinde mühendis kadrosuna atamaktaydı.
Mühendis unvanı ile işe girmek statü kazanma yanında farklı bir toplumsal tabakaya/sınıfa yükselmekti.

Bilge İnsan sıklıkla “Hepimiz aynı gemideyiz ama geminin farklı katları var” derdi. Dünya nasıl katmanlarda (tabakalardan) oluşuyorsa toplumda katmanlardan oluşmaktadır. Tabaka Arapça kökenli olup katman anlamındadır. Sosyal tabaka bir toplumda yaşama biçimi, maddi imkân, öğrenim durumu bakımlarından birbirine benzeyen kişilerin oluşturduğu sınıftır (sosyal sınıf). Sosyal sınıf; bir toplumda, aynı görevi yapan, aynı yararı sağlayan, aynı şartlarda yaşayan büyük insan grubu anlamındadır.

İyi eğitimle eşitiz (!) ama biraz daha eşit hale geliyoruz. Bu eşit hale gelme “sosyal hareketlilik” içerisinde değerlendirilmektedir.

Sosyal hareketlilik…

Sosyal hareketlilik, genel olarak bireylerin ve kültür unsurlarının bir sosyal konumdan başka birine geçmesidir. Daha açık olarak sosyal hareketlilik denilince bireylerin bir sınıftan ötekine, bir statüden diğerine geçmeleri olarak açıklanmaktadır.

Unutmayalım “Eğitim yukarı doğru hareketlilikte kestirme bir yoldur”

2018-2019 verilerine göre 7.6 milyon kadar öğrenci üniversitelerde; 17.7 milyon öğrenci ise Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda eğitim-öğretim görmektedir. Buna göre Türkiye'de toplam 25.5 milyon kadar öğrenci bulunuyor. Yani Türkiye nüfusunun % 30-35’i öğrenci…

Eğitim bu öğrencileri yukarı doğru hareket ettire bilmekte midir?

Üniversite öncesinde bunun bayağı zorlaştığını söylemek mümkün. Ya üniversite eğitimi! Onu da sonraki bir yazıda değerlendirelim.

Son söz: Her kanat uçursaydı deve kuşları da uçardı.

İsmail GÜVENÇ

  • Bürokratik Oligarşi
  • Başarının Formülü
  • Ararsan Bulursun
  • Yükseköğretimdeki Gelişmeler
  • “Her Türk… Taşımaya Mecburdur.”
  • Sınavsız Yerleştirme Mümkün Mü?
  • Sınavsız Yerleştirme Mümkün Mü? -2-
  • Zabun
  • Sera Ürünleri Sağlıklı Mı?
  • Sera Ürünleri Sağlıklı Mı? -2-
  • CODA'nın Sesi
  • Bilginin Değere Dönüştürülmesi
  • Eğitimde Mi Problem Var Yoksa Yönetimde Mi?
  • Yıl Muhasebesi
  • Karanlığın Gelmemesi İçin Ne Yapmalı?
  • Sahip Çıkmadınız!
  • Fazla Eğitim Mutlu Etmiyor mu?
  • Memleketin Ahvalini Kime Soralım?
  • Üniversite Sıralamaları
  • Memleket Ahvalini Kime Soralım -2-
  • Suriye'yi Kim Hasta Etti?
  • Köşe Yazarları Kimin Sesi Olmalı?
  • Ölümü Yaklaşan … Mescidin Duvarına …
  • Ailede Mutlu ve Başarılı Olmak -1-
  • Domates Pazarı
  • Milletlerin Kahramanlık Destanları Vardır
  • Af(e)rin ki Aferin!
  • Paşa Dedesi İbrikçi Çıktığında
  • Üniversite Eğitiminde Sorun Kimin?
  • Vatan-Din Bahsi ve Sade Vatandaş
  • Üniversite Eğitiminde Sorun Kimin? -2-
  • Eğitimde Yönetim
  • N'için Kardeş Olamıyoruz?
  • Müptezellik Sorunu
  • Dinin Tartışması
  • Muasır Dünyada Yer Alabilir Miyiz?
  • Halkımız Mutlu Mu?
  • Uzmanından Üniversite Yorumu
  • Kutsal İle İnsanları Kandırmak
  • Derin Olmayan Bilgi
  • Tezsiz Tezler...
  • Korkarsan Yenilirsin
  • Aydınların Sosyal Sorumluluğu
  • Havalar ve Verimsiz Düşünme
  • Eğitimin İçinde Kurt Mu Var?
  • Bilginin Laneti
  • Ada'yım
  • Neden Geri Kaldılar?
  • Yeni Üniversite Kurmak ve Bölgesel Kalkınma
  • Yeni Üniversite Kurmak ve Bölgesel Kalkınma
  • Yeni Üniversite Kurmak ve Bölgesel Kalkınma -2-
  • Başarıda Aile Faktörü
  • Populizm
  • Bayramlaşma Kültürü
  • Seçim Vaatlerinde Eğitim
  • Bu Sistemde YÖK'e Ne Olacak?
  • Fuat Sezgin'in Düşündürdükleri
  • Uzun ve Sağlıklı Yaşam -1-
  • Uzun ve Sağlıklı Yaşam -2-
  • Uzun ve Sağlıklı Yaşam -3-
  • Fuat Sezgin'in Düşündürdükleri -2-
  • Eğitimde Liderlik
  • Yirminci Yüzyılda Bir Derviş
  • Başarıda Genetik ve Çevre Etkisi
  • Eğitimde Kıyameti Kim Koparacak?
  • Değişimler / Reformlar
  • Gençlere Hayat Tavsiyeleri
  • Doğa İlmin Kapısıdır
  • Büyüdükçe Mi Gerçekler Anlaşılır?
  • Bilimsel Yayınlar
  • Siyaset Adabı
  • Siyaset Adabı
  • Eğitim, Bilim ve Yükselme
  • Eğitim, Bilim ve Yükselme -2-
  • Eğitim, Bilim ve Yükselme -3-
  • Fıkra Gibi Eğitsel Olaylar
  • Karaya Sabun, Deliye Öğüt Neylesin..
  • Başarının Anahtarı -1-
  • Suya Sabuna Dokunmamak
  • Türk-İslam Dünyasında İnsan Sermayesi
  • Resmi Ortamlarda Görgü Kuralları
  • Yumurta Meselesi
  • Her şey Ortada…
  • Sulh Toplumu
  • Memleket Ahvalini Kime Soralım ?
  • Kitap
  • Manavdaki Yangın ve Milli Vicdani Çözüm
  • Batı'ya Tepki
  • Kül Yutmazlar
  • Eğitimde Fazla Doz
  • Uzun Eğitimde Fayda Var Mı?
  • Maneviyatsılık ve Din(i)darlık Sorunu
  • Modern Tarım ve Tıp
  • Modern Tarım ve Tıp
  • Korku Eğitimi
  • Biz Kimiz?
  • Aydınlar Toplumu Niçin Dönüştüremez
  • Şimdi Bayram...
  • Harvardlı Bir Dekanın Endişesi
  • İnsanlığın En Önemli Keşiflerinden Biri !
  • Sınavsız Liseye Geçiş Hayali Ne Durumda?
  • İşsiz Fidanlar
  • Kendine Hizmet Eden Ön Yargı
  • Organik Tarım Bir Ütopya mı?
  • Başarının Sırrı: Kendini Yönetmek
  • Türk Ailesi İşlevini Yerine Getiriyor mu?
  • Üniversite Felsefesi
  • Eğitimle Yukarı Doğru Hareketliliğin Sonu Mu?
  • Ahvalimizin Anlattığı: Paradigmanın İflası
  • Gıda Güvenliği Azalıyor mu?
  • Gıda Güvenliği Azalıyor mu?
  • Üniversite ile Yukarı Doğru Hareketliliğin Sonu Mu?
  • Organik Ürünlerin Ne Kadarı Organik?
  • 821 Milyon Aç İnsan Varken Dünya Gıda Günü Kutlamak
  • Eleştiri
  • Nereye Gitmek İstiyorsun?
  • Tarımda Sağlık Faktörü
  • Üniversite Eğitimi
  • Eğitim-Öğretim Planlamasını Kim Yapıyor?
  • Başarı, Tabiat ve Sağlık Aforizmaları
  • 11:37

    Yazarlarımızdan Fahri Akmansoy'un Dert Yok Ders Var Kitabı Çıktı

  • 13:23

    Nihal Atsız'ı Ölüm Yıl Dönümünde Rahmetle Anıyoruz

  • 12:11

    BTK Hattı, Astrahan'ı da Kalkındıracak

  • 12:16

    Ceren Özdemir Cinayeti

  • 10:27

    Beraat Eden Kişi Görevine Neden Dönemiyor?

  • 11:10

    Kenan Evren'in İsmi Siliniyor

  • 09:51

    Öğretmenler Günü Kutlu Olsun

  • 08:58

    Dünya Felsefe Günü

  • 08:39

    Milli Vicdan Kurucularından Turan Güven'i Kaybettik..

  • 08:56

    2018 Vergi Rekortmenleri Açıklandı